Het verleden van Rotterdam The Hague Airport
4 september 2021

Onze luchthaven bestaat in oktober 65 jaar. In een driedelige serie verhalen over Rotterdam The Hague Airport blikken we terug op 65 jaar luchthaven geschiedenis in deze regio. Ook kijken we vooruit op wat er de komende jaren gaat komen om luchthaven van de toekomst te zijn. Dit keer gaan we in gesprek met luchtvaarthistoricus Jan Willem de Wijn over het verleden van Rotterdam The Hague Airport.

Er is veel veranderd in de 65 jaar dat de luchthaven bij Rotterdam bestaat. Al voor de oorlog had men deze plek van vliegveld ‘Zestienhoven’ ten noorden van Rotterdam op het oog. De Zestienhoven polder was het meest noordelijke stukje van Rotterdam, waar de gemeente eigendom had. De noordelijke ligging was gunstig, omdat de intentie er toen ook al was om samen te gaan werken met Den Haag. Dat plan heeft het toen niet gehaald. Luchtvaarthistoricus Jan Willem de Wijn schreef in 2006 een boek over de geschiedenis van luchthaven ‘Zestienhoven” (in de volksmond heette het vliegveld zo). Hij vertelt er graag over.

Vliegveld Waalhaven
Sinds 1922 had Rotterdam in de Waalhaven een vliegveld. Dit vliegveld is in de oorlog gebombardeerd. Na de oorlog wilde men een tweede nationale luchthaven, naast Schiphol. Toch duurde het nog een aantal jaar voordat het vliegveld in 1956 geopend zou worden. “De planning was dat op 1 oktober het eerste vliegtuig zou landen”, vertelt Jan Willem de Wijn. “Maar op 7 september 1956 cirkelde er al een vliegtuigje boven Zestienhoven. Het waren Denen die vanuit Frankrijk kwamen en gehoord hadden dat er een vliegveld bij Rotterdam was. Ze hadden radiocontact met Schiphol en die stuurden een telex naar Rotterdam dat het vliegtuigje eraan kwam. Maar er stonden nog overal piketpaaltjes in de grond, dus er kon onmogelijk geland worden. Met man en macht moesten toen de paaltjes uit de grond getrokken worden, zodat het toestel kon landen. Om 18.08 uur landde het toestel, drie weken te vroeg. Later bleken deze Denen kennissen te zijn van de ouders van de toenmalige directeur van de luchthaven, Roland Wondolleck”.

Luchthaven in ontwikkeling
Jan Willem de Wijn vertelt verder over de periode waarin de beveiliging van de luchthaven nog niet zoveel voorstelde: “Voor spotters was het niet zo moeilijk om dicht bij de baan de komen, desnoods stapten ze over het lage hekje heen, daar deed niemand moeilijk over, behalve één man van de havendienst. Hij reed op een brommer en had een pothelmpje op, dus je herkende hem direct en achterop had hij een houten bak met daarin een bouvier met een stifttand. Daar kneep men hem wel voor!”

Oude hangar naar Schiphol
De ontwikkeling van de luchthaven ging door en in 1958 werd er een hangar aangekocht, een tweedehands exemplaar uit Engeland, ooit gebouwd om jachtvliegtuigen in te stallen. Die hangar is uiteindelijk weer afgebroken en opgeslagen. Jaren later wilde Schiphol die hangar wel hebben en deze doet nu dienst op Schiphol Noord als een hypermoderne busterminal, met moderne ledverlichting en zonnepanelen.

In 1971 was de politiek in Rotterdam fel gekant tegen de luchthaven. Er was zelfs sprake van sluiting. Het mocht voorlopig blijven liggen, maar er mocht absoluut geen promotie worden gemaakt. Dit had tot gevolg dat de luchthaven verliezen ging lijden. “Bij het 25-jarig jubileum van de luchthaven werd er nog gezegd dat het niet gevolgd zou worden door een gouden jubileum”, zegt Jan Willem de Wijn, “Maar het tij is toch gekeerd en nu vieren we het 65-jarig bestaan”. Dit kwam doordat ‘Zestienhoven’ in de jaren negentig onderdeel werd van Royal Schiphol Group. Het jaar 1992 was meteen een jaar dat ‘Rotterdam’ winst maakte. Door de toevoeging van Den Haag is het aantrekkingsgebied nog groter geworden. Mensen gingen steeds meer gebruik maken van de luchthaven en vinden het prettig om dichter bij huis vanaf een kleinere regionale luchthaven te kunnen vertrekken. “Natuurlijk zijn er ook tegengeluiden”, zegt Jan Willem de Wijn.

“Op het gebied van geluidsoverlast en milieuvervuiling. Hierin kan veel verbeterd worden, maar daar wordt ook wel naar gestreefd. Ook op sociaal gebied wordt veel gedaan, ik vind Rotterdam The Hague Airport een veel maatschappelijk relevante luchthaven geworden dan in de beginjaren.”

Geschiedenis van Rotterdam The Hague Airport
Meer weten over de geschiedenis van Rotterdam The Hague Airport? Ga naar de jubileumwebsite www.rtha65jaar.nl.

Ook is er een podcast opgenomen met Jan Willem de Wijn, beluister deze hier.

Met dank aan luchtvaarthistoricus Jan Willem de Wijn.